Vị trí nghe tim: phương pháp, quy trình và đọc kết quả.

Nghe tim là kỹ thuật quan trọng trong khám tim mạch, giúp bác sĩ đánh giá chức năng tim và phát hiện bất thường. Hãy cùng tìm hiểu phương pháp, quy trình và vị trí nghe tim chính xác trong bài viết sau.

• Người mắc viêm gan B có thể sống bao lâu? Cần làm gì để kéo dài tuổi thọ?
• Nguyên nhân gây viêm loét dạ dày và một số thông tin liên quan
• Các biện pháp chữa ngạt mũi đơn giản và hiệu quả tại nhà

Hãy cùng trường Cao đẳng Y Dược TPHCM tìm hiểu thông tin Vị trí nghe tim: phương pháp, quy trình và đọc kết quả hoàn chỉnh nhé!

1. Phương pháp nghe tim

Bác sĩ áp dụng hai phương pháp nghe tim: nghe trực tiếp và nghe gián tiếp.

• Nghe trực tiếp

Phương pháp này khá đơn giản, bác sĩ sử dụng một chiếc khăn mỏng, mềm để trải lên ngực bệnh nhân, sau đó áp tai vào vị trí tim để nghe. Tuy nhiên, phương pháp này ít được sử dụng do độ chính xác thấp và không thuận tiện cho bệnh nhân nữ, thường chỉ áp dụng trong tình huống khẩn cấp khi không có thiết bị.

• Nghe gián tiếp

Đây là phương pháp phổ biến hiện nay. Bác sĩ dùng ống nghe y khoa, bao gồm mặt nghe, dây nghe và quai nghe, để đặt lên ngực bệnh nhân, từ đó dễ dàng và chính xác lắng nghe nhịp tim, âm thanh tim và tiếng thổi.

2. Quy trình nghe tim

Quy trình nghe tim là yếu tố quan trọng đảm bảo độ chính xác và hiệu quả. Vậy quy trình này diễn ra như thế nào?

• Chuẩn bị ống nghe y khoa và các dụng cụ liên quan.
• Kiểm tra ống nghe, đeo tai nghe và làm ấm mặt nghe.
• Người bệnh nằm ngửa hoặc ngồi đối diện bác sĩ.
• Bác sĩ đặt mặt nghe vào vị trí tim.
• Nghe tim trong khoảng 10-20 giây mỗi lần đặt mặt nghe, hoặc lâu hơn nếu cần khảo sát kỹ để chẩn đoán hoặc phát hiện bất thường.
• Sau khi nghe tim xong, thu dọn dụng cụ và cung cấp hướng dẫn tiếp theo cho bệnh nhân.

3. Vị trí nghe tim

Nhiều người nghĩ rằng chỉ cần đặt ống nghe y khoa lên ngực là có thể nghe tim. Thực tế, vị trí nghe tim rất đa dạng, và bác sĩ thường nghe ở nhiều điểm khác nhau, bao gồm:

Vị trí mỏm tim: Mỏm tim thường nằm ở khoang liên sườn 5, gần đường giữa đòn trái. Tuy nhiên, trong một số trường hợp bệnh lý, mỏm tim có thể sa xuống thấp hoặc lệch sang trái. Khi đó, bác sĩ sẽ điều chỉnh mặt nghe để nghe âm thanh từ van hai lá.

Vị trí van ba lá: Sau khi nghe tại mỏm tim, bác sĩ sẽ di chuyển mặt nghe đến khoảng sụn sườn 6 bên phải để tiếp tục lắng nghe âm thanh phát ra từ van ba lá.

Vị trí ổ van động mạch chủ: Bác sĩ sẽ lần lượt đặt mặt nghe tại khoảng liên sườn 2 bên phải xương ức và khoảng liên sườn 3 sát bờ bên trái xương ức để nghe âm thanh từ van động mạch chủ.

Vị trí ổ van động mạch phổi: Đây là vị trí cuối cùng để nghe tim, nằm ở khoảng liên sườn 2 bên trái sát xương ức.

4. Kết quả sau khi nghe tim

Sau khi tiến hành nghe tim ở nhiều vị trí, bác sĩ sẽ đưa ra đánh giá dựa trên các dấu hiệu thu thập được. Cô Trương Thị Thanh Nga, giảng viên Cao đẳng Điều dưỡng TPHCM hướng dẫn cụ thể:

4.1. Nhịp tim

Ở người trưởng thành có sức khỏe bình thường và không vận động, nhịp tim dao động trong khoảng 60 – 100 nhịp/phút. Nếu nhịp tim cao hoặc thấp hơn mức này, điều đó có thể chỉ ra rối loạn nhịp tim. Tuy nhiên, cần kết hợp với các kết quả thăm khám lâm sàng và cận lâm sàng khác để đưa ra kết luận chính xác.

4.2. Âm thanh tim

Âm thanh tim thứ nhất thường dài và trầm do các van hai lá và ba lá đóng lại trong quá trình co bóp của tim. Âm thanh tim thứ hai ngắn gọn hơn, phản ánh sự đóng lại của van động mạch chủ và van động mạch phổi. Ở trẻ em và thanh thiếu niên, ngoài hai âm thanh này còn có thể nghe thấy âm thanh tim thứ ba (âm sinh lý), phát ra khi tim bắt đầu thư giãn và máu dồn từ nhĩ vào thất. Âm thanh tim thứ tư cũng có thể nghe được nhưng ít gặp hơn.

Cường độ của âm thanh tim thứ nhất và thứ hai có sự khác biệt giữa các cá nhân, tùy thuộc vào cơ địa. Nếu cường độ giảm, điều này có thể cho thấy van tim hoạt động không hiệu quả hoặc cơ tim bị suy yếu.

4.3. Tiếng thổi

Ngoài âm thanh của tim, bác sĩ còn có thể nghe thấy các âm thanh khác giống như tiếng không khí thổi qua ống, được gọi là tiếng thổi. Tiếng thổi bao gồm tiếng thổi tâm thu (khi mạch máu nở ra), tiếng thổi tâm trương (khi mạch máu co lại) và tiếng thổi liên tục (khi mạch máu vừa nở ra vừa co lại).

Bác sĩ sẽ đánh giá tình trạng tim dựa vào hai loại tiếng thổi: tiếng thổi thực thể (xảy ra khi có tổn thương hoặc bất thường ở van tim hoặc van động mạch chủ) và tiếng thổi chức năng (do tổn thương cơ tim hoặc tình trạng giãn quá mức của buồng tim khiến van không đóng kín).

4.4. Tiếng cọ màng ngoài tim

Tình trạng viêm của hai lá màng ngoài tim có thể làm cho chúng trở nên khô ráp thay vì nhẵn bóng. Do đó, khi tim co bóp, âm thanh bất thường sẽ phát ra. Khi bác sĩ nghe tim ở vị trí trước tim, gần xương ức trái, âm thanh này sẽ rất rõ ràng, thường là 1-2 tiếng phát ra và mất đi tại vị trí đó mà không lan ra xa.

Hy vọng những thông tin trên giúp bạn hiểu rõ hơn về phương pháp, quy trình và vị trí nghe tim, cũng như nhận biết những bất thường liên quan đến sức khỏe tim mạch thông qua kết quả nghe tim của bác sĩ.

Nguồn: Tin y tế – Trường Cao đẳng Y dược Pasteur